[block id=”bo-sung-1″]

Sửa đổi, bổsung các qui định vềgiao dịch dân sựtrong Bộluật Dân sự(BLDS) năm
2005 là cơsở đểhoàn thiện BLDS. Với kỳvọng xây dựng BLDS tương lai đảm bảo sức sống lâu
dài, có tính thích ứng cao, bài viết tiến hành rà soát các qui định vềgiao dịch dân sựtrong BLDS
năm 2005 nhằm phát hiện những điểm hạn chế, bất cập trên cơsởso sánh đối chiếu với pháp luật
nước ngoài và đềxuất những sửa đổi thích hợp.

che_dinh_giao_dich_dan_su_va_van_de_sua_doi_bo_sung_bo_luat

pdf8 trang | Chia sẻ: superlens | Ngày: 19/09/2015 | Lượt xem: 1977 | Lượt tải: 3download

Bạn đang xem nội dung tài liệu Chế định giao dịch Dân sự và vấn đề sửa đổi bổ sung Bộ luật Dân sự năm 2005, để tải tài liệu về máy bạn click vào nút DOWNLOAD ở trên

Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30
23
Chế định giao dịch Dân sự và
vấn đề sửa đổi bổ sung Bộ luật Dân sự năm 2005
Bùi Thị Thanh Hằng*, Nguyễn Anh Thư
Khoa Luật – Đại học Quốc gia Hà Nội,
144 Xuân Thủy, Cầu Giấy, Hà Nội, Việt Nam
Nhận ngày 15 tháng 12 năm 2013
Chỉnh sửa ngày 20 tháng 2 năm 2014; Chấp nhận đăng ngày 15 tháng 3 năm 2014
Tóm tắt: Sửa đổi, bổ sung các qui định về giao dịch dân sự trong Bộ luật Dân sự (BLDS) năm
2005 là cơ sở để hoàn thiện BLDS. Với kỳ vọng xây dựng BLDS tương lai đảm bảo sức sống lâu
dài, có tính thích ứng cao, bài viết tiến hành rà soát các qui định về giao dịch dân sự trong BLDS
năm 2005 nhằm phát hiện những điểm hạn chế, bất cập trên cơ sở so sánh đối chiếu với pháp luật
nước ngoài và đề xuất những sửa đổi thích hợp.
Từ khoá: Bộ luật Dân sự; Giao dịch dân sự (hành vi pháp lý); Đề xuất sửa đổi.
Đặt vấn đề*
Chế định giao dịch dân sự được ghi nhận tại
Chương VI Phần: Những qui định chung với 18
điều khoản. Chế định này là cơ sở cho chế định
hợp đồng và di chúc vì vậy chế định này có tầm
quan trọng rất lớn. Tuy nhiên, kể từ khi BLDS
năm 1995 có hiệu lực pháp luật đến nay, đây là
lần thứ hai chế định này được đặt ra xem xét
nhằm sửa đổi, bổ sung cùng với việc sửa đổi, bổ
sung BLDS. Lần sửa đổi này với mục đích hoàn
thiện hơn BLDS Việt Nam, đảm bảo tính dự báo
cũng như có tính thích ứng cao cho Bộ luật này,
qua đó tạo cho BLDS Việt Nam sức sống lâu dài
giúp hệ thống pháp luật Việt Nam có được sự ổn
định cần thiết.
Để có thể đạt được kỳ vọng đó, việc rà soát
một cách nghiêm túc các qui định của BLDS
_______
*Tác giả liên hệ. ĐT: 84 – 904158709
Email: hangvnu@yahoo.com
cũng như các qui định của chế định này trong
BLDS năm 2005 là hết sức cần thiết để có thể
phát hiện những điểm bất cập, hạn chế và trên cơ
sở đó đưa ra những đề xuất sửa đổi thích hợp.
Với cách tiếp cận như vậy, bài viết của
chúng tôi sẽ bao gồm hai phần: Đánh giá chung
và đánh giá các qui định của chế định giao dịch
dân sự trong BLDS năm 2005. Để dễ tiếp cận,
trong mỗi phần, chúng tôi sẽ chỉ ra những điểm
hạn chế của chế định giao dịch dân sự và đưa ra
những đề xuất ban đầu nhằm góp phần hoàn
thiện hơn chế định này.
1. Đánh giá chung về chế định giao dịch
dân sự trong BLDS năm 2005
Thứ nhất. Ta có thể nhận thấy thuật ngữ
“giao dịch dân sự” trong BLDS năm 2005
được dịch sang tiếng anh là “Civil
transactions” là thuật ngữ được sử dụng không
B.T.T. Hằng, N.A. Thư / Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30
24
hợp lý bởi thuật ngữ “giao dịch” chỉ đến một
hoạt động có sự trao đi đổi lại và các bên đã
đạt được một thỏa thuận nào đó. Nói cách
khác, thuật ngữ “giao dịch” được sử dụng ở
đây tương đồng với khái niệm hợp đồng. Điều
đó có nghĩa là, thuật ngữ “giao dịch dân sự”
không đủ sức bao trùm nội hàm mà nó muốn
hướng đến được ghi nhận tại Điều 121 BLDS
2005, đó là: “hành vi pháp lý đơn phương hoặc
hợp đồng”. Câu hỏi được đặt ra ở đây là có
nhất thiết phải có trong BLDS qui phạm định
nghĩa này không khi mà sự tồn tại của nó
không có nhiều ý nghĩa thực tiễn và thiếu
chính xác? Chúng tôi cho rằng, sự tồn tại của
qui phạm định nghĩa này là không cần thiết,
thay vào đó chúng ta chỉ cần sử dụng chính
xác thuật ngữ “hành vi pháp lý” thay cho “giao
dịch dân sự”. Điều này sẽ góp phần giúp
BLDS Việt Nam có được sự tương đồng về
mặt thuật ngữ với hệ thống pháp luật thế giới,
bởi các văn bản pháp lý quốc tế sử dụng thuật
ngữ “transactions” nhằm điều chỉnh các quan
hệ hợp đồng, trong khi đó thuật ngữ “juridical
acts” hay “acte juridique” lại là những thuật
ngữ chỉ một phạm vi bao trùm hơn, không chỉ
là hợp đồng mà còn bao gồm hành vi pháp lý
đơn phương và hành vi pháp lý tập thể.
Thứ hai. Trong chế định “giao dịch dân
sự” của BLDS năm 2005, ngoài Điều 121 còn
chứa đựng quá nhiều qui phạm định nghĩa.
Chẳng hạn như Điều 123 qui định: “Mục đích
của giao dịch dân sự là lợi ích hợp pháp mà
các bên mong muốn đạt được khi xác lập giao
dịch đó.”; Điều 128 BLDS qui định: “Điều
cấm của pháp luật là những quy định của pháp
luật không cho phép chủ thể thực hiện những
hành vi nhất định.” và “Đạo đức xã hội là
những chuẩn mực ứng xử chung giữa người
với người trong đời sống xã hội, được cộng
đồng thừa nhận và tôn trọng”. Hay Điều 132
BLDS năm 2005 qui định: “Lừa dối trong giao
dịch là hành vi cố ý của một bên hoặc của
người thứ ba nhằm làm cho bên kia hiểu sai
lệch về chủ thể, tính chất của đối tượng hoặc
nội dung của giao dịch dân sự nên đã xác lập
giao dịch đó” và “Đe dọa trong giao dịch là
hành vi cố ý của một bên hoặc người thứ ba
làm cho bên kia buộc phải thực hiện giao dịch
nhằm tránh thiệt hại về tính mạng, sức khoẻ,
danh dự, uy tín, nhân phẩm, tài sản của mình
hoặc của cha, mẹ, vợ, chồng, con của mình”
Những qui phạm định nghĩa này chính là
nguyên nhân khiến cho các điều luật của chế
định thiếu đi tính khái quát và do đó thiếu đi
tính thích ứng. Do vậy, theo chúng tôi cần hạn
chế việc đưa ra những qui phạm định nghĩa
không cần thiết. Và khi xây dựng một qui
phạm định nghĩa cần lựa chọn vị trí cho thích
hợp. Chẳng hạn, việc đặt hai qui phạm định
nghĩa về “Điều cấm của pháp luật” và “Đạo
đức xã hội” được ghi nhận tại Điều 128 trong
chế định này là không phù hợp bởi hai định
nghĩa này với sự sửa đổi cần thiết cần được sử
dụng cho mọi chế định chứ không chỉ cho “chế
định giao dịch dân sự”.
Thứ ba. BLDS năm 2005 sử dụng cùng
một lúc hai thủ pháp (khái quát và cụ thể), do
đó BLDS 2005 vừa có qui định về điều kiện có
hiệu lực của giao dịch dân sự [1], vừa có qui
định khẳng định: “Giao dịch dân sự không có
một trong các điều kiện được quy định tại Điều
122 của Bộ luật này thì vô hiệu” [2], lại vừa
qui định các trường hợp giao dịch dân sự vô
hiệu [3]. Nói cách khác chế định này cùng lúc
lựa chọn điều khoản về điều kiện có hiệu lực
của giao dịch dân sự, điều khoản khẳng định
giao dịch sẽ vô hiệu nếu thiếu các điều kiện đã
nêu, lại vừa có các qui phạm qui định cụ thể về
các trường hợp giao dịch dân sự vô hiệu. Điều
này dẫn đến tình trạng trùng lắp, chồng chéo
không cần thiết của các qui phạm này. Do đó,
chúng ta cần lựa chọn một thủ pháp duy nhất
hoặc chỉ qui định về điều kiện có hiệu lực của
hành vi pháp lý hoặc chỉ qui định các trường
hợp thể hiện ý chí không phát sinh hiệu lực.
Thứ tư. Do BLDS năm 2005 không được
xây dựng trên cơ sở một mô hình duy nhất mà
là sự pha trộn của cả mô hình Pandekten và mô
hình Institutiones nên đã dẫn đến sự chồng
chéo không chỉ trong chính “chế định giao
dịch dân sự”, mà còn dẫn đến sự chồng chéo
giữa “chế định giao dịch dân sự” với các chế
định khác được ghi nhận trong BLDS như chế
B.T.T. Hăng, N.A. Thư / Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30 25
định đại diện, chế định hợp đồng [4], chế định
thừa kế theo di chúc. Hẹp hơn, sự chồng chéo
còn thể hiện thông qua các qui định liên quan
đến điều kiện để giao dịch dân sự có hiệu lực.
Chẳng hạn, mặc dù Điều 121.1.a BLDS năm
2005 qui định điều kiện để giao dịch dân sự có
hiệu lực nhưng sau đó nội dung này lại được
đề cập đến trong Điều 652 BLDS 2005. Sự
chồng chéo này còn thể hiện ngay trong chính
từng điều kiện của giao dịch. Chẳng hạn, Điều
121.1.a BLDS năm 2005 qui định một trong
các điều kiện để giao dịch dân sự có hiệu lực là
“Người tham gia giao dịch có năng lực hành vi
dân sự;” nhưng trước đó tại Điều 20, Điều 21,
Điều 22 và Điều 23 BLDS năm 2005 luôn có
qui định chỉ rõ những cá nhân được đề cập
trong các điều khoản đó được quyền tham gia
giao dịch nào và loại giao dịch nào thì phải do
người đại diện theo pháp luật của người đó xác
lập, thực hiện. Các Điều 65.2, Điều 66.2, Điều
67.2, Điều 68.2 và Điều 652.2 cũng có qui
định tương tự như vậy. Sau đó Điều 130 BLDS
năm 2005 lại qui định: “Khi giao dịch dân sự
do người chưa thành niên, người mất năng lực
hành vi dân sự hoặc người bị hạn chế năng lực
hành vi dân sự xác lập, thực hiện thì theo yêu
cầu của người đại diện của người đó, Toà án
tuyên bố giao dịch đó vô hiệu nếu theo quy
định của pháp luật giao dịch này phải do người
đại diện của họ xác lập, thực hiện”.
Do vậy, theo chúng tôi BLDS Việt Nam
tương lai cần lựa chọn một mô hình pháp lý
thống nhất để BLDS tương lai tránh được tình
trạng thiếu tính khái quát, trùng lắp, và có tính
hệ thống rõ nét.
Thứ năm. Xuất phát từ thực tế các hành vi
pháp lý đều đòi hỏi có sự thể hiện ý chí (tuyên
bố ý chí) do vậy chế định hành vi pháp lý trong
BLDS các nước như Nhật Bản, Hàn Quốc,
Thái Lan đều ghi nhận đại diện theo ủy quyền
(Agency) là một phần của chế định này, trong
khi đó phần này lại vắng bóng trong “chế định
giao dịch dân sự” của BLDS năm 2005. Sự
thiếu vắng này cho thấy định nghĩa giao dịch
dân sự trong BLDS năm 2005 còn thiếu tính
lôgic. Do đó theo chúng tôi việc làm cần thiết
khi tiến hành sửa đổi, bổ sung chế định giao
dịch dân sự trong BLDS năm 2005 là tái cấu
trúc các qui định này một cách lôgic dưới một
tên gọi mới: Hành vi pháp lý.
Theo chúng tôi, chế định “hành vi pháp lý”
BLDS tương lai có thể được cấu trúc với 5 phần:
– Qui định chung
– Tuyên bố ý chí (Thể hiện ý chí)
– Đại diện
– Tuyên bố (Thể hiện) ý chí vô hiệu
– Hành vi pháp lý có điều kiện
2. Đánh giá các qui định trong chế định giao
dịch dân sự của BLDS năm 2005
Nhìn chung, chế định giao dịch dân sự
trong BLDS năm 2005 đã đáp ứng được vai trò
là những quy định mang tính nguyên tắc, điều
chỉnh các hành vi pháp lý. Tuy nhiên, các qui
định trong chế định này vẫn còn những hạn
chế nhất định.
Thứ nhất. Điều kiện về hình thức của giao
dịch dân sự
Điều kiện có hiệu lực của giao dịch dân sự
được ghi nhận tại Điều 122 BLDS năm 2005,
so với BLDS năm 1995, những qui định này về
cơ bản không có điểm gì khác biệt ngoài qui
định: “Hình thức giao dịch dân sự là điều kiện
có hiệu lực của giao dịch trong trường hợp
pháp luật có quy định.” Sự thay đổi này do các
nhà làm luật Việt Nam thực hiện với kỳ vọng
mở rộng quyền lựa chọn cho các chủ thể tham
gia xác lập, thực hiện các hành vi pháp lý và
nhờ nó sẽ khắc phục được tình trạng một trong
B.T.T. Hằng, N.A. Thư / Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30
26
các bên tìm cách thoái thác trách nhiệm thực
hiện hợp đồng với lý do hợp đồng không tuân
thủ điều kiện về hình thức. Tuy nhiên, với qui
định tại Điều 134 BLDS năm 2005: “Trong
trường hợp pháp luật quy định hình thức giao
dịch dân sự là điều kiện có hiệu lực của giao
dịch mà các bên không tuân theo thì theo yêu
cầu của một hoặc các bên, Toà án, cơ quan nhà
nước có thẩm quyền khác quyết định buộc các
bên thực hiện quy định về hình thức của giao
dịch trong một thời hạn; Quá thời hạn đó mà
không thực hiện thì giao dịch vô hiệu” đã
khiến qui phạm này không hoàn toàn đáp ứng
được kỳ vọng của nhà làm luật. Bởi trong thực
tế, bên tìm cách thoái thác trách nhiệm thực
hiện hợp đồng với lý do hợp đồng không tuân
thủ điều kiện về hình thức chắc chắn sẽ tìm
mọi cách để không thực hiện qui định về hình
thức của giao dịch “trong một thời hạn” mà
“Toà án, cơ quan nhà nước có thẩm quyền
khác quyết định” và đợi đến khi “quá thời hạn
đó” để đạt được kết quả mà họ mong muốn, đó
là, “giao dịch vô hiệu”. Ngoài ra, xét về mặt
ngôn từ ta cũng nhận thấy, toàn bộ Điều 122.2
được nhắc lại trong Điều 134 BLDS năm
2005. Rõ ràng điều này là không cần thiết.
Mặt khác, nếu qui định hình thức là điều
kiện có hiệu lực của giao dịch thì vô hình
chung BLDS năm 2005 đã vi phạm nguyên tắc
tự do, tự nguyện, nguyên tắc thiện chí, trung
thực và nguyên tắc tôn trọng đạo đức, truyền
thống tốt đẹp cũng như tiếp tay cho những chủ
thể thiếu trung thực trong giao dịch dân sự và
qua đó có thể gây nên những bất ổn trong đời
sống dân sự. Kinh nghiệm các nước về vấn đề
này cho thấy, hầu hết các nước chỉ xem hình
thức của hành vi pháp lý là điều kiện công khai
hóa quyền chứ không xem đây là điều kiện có
hiệu lực của hành vi pháp lý.
Thứ hai. Điều kiện về năng lực xác lập,
thực hiện giao dịch dân sự.
Với qui định về năng lực xác lập, thực hiện
giao dịch dân sự được ghi nhận trong BLDS
năm 2005 ta có thể nhận thấy chế định này còn
thiếu tính bao quát chưa dự liệu được hết các
tình huống trong cuộc sống và do đó chưa đưa
ra đầy đủ các giải pháp, chưa bảo vệ được đầy
đủ quyền và lợi ích của người không đủ năng
lực ý chí cũng như chưa bảo vệ được một cách
hài hòa, cân bằng quyền và lợi ích của các bên
tham gia giao dịch dân sự [5]. Nói cách khác là
“chế định giao dịch dân sự” của BLDS năm
2005 chưa đặt ra và xem xét đầy đủ vấn đề bảo
vệ bên yếu thế trong giao dịch dân sự như pháp
luật các nước đã đề cập và khoa học pháp lý
thế giới ngày nay quan tâm [6].
Theo chúng tôi, chế định hành vi pháp lý
trong tương lai cần có sự mở rộng hơn năng
lực xác lập, thực hiện hành vi pháp lý nhằm
bảo đảm các quyền con người trong lĩnh vực
dân sự được bảo vệ một cách hữu hiệu theo
nguyên tắc “giao dịch có lợi” cho người chưa
thành niên được công nhận ở Đức, Nhật Bản
hay theo thuyết “gây tổn thương/ tổn hại” ở
Pháp, hay học thuyết “nhu cầu thiết yếu” ở
Anh. Nói cách khác, theo chúng tôi đối với
điều kiện về năng lực xác lập, hành vi pháp lý,
BLDS tương lai nên mở rộng đối với người
không đủ năng lực hành vi theo hướng họ có
thể thực hiện độc lập dựa trên lợi ích và nhu
cầu của họ chứ không đơn thuần chỉ dựa trên
yếu tố độ tuổi như hiện nay.
Bên cạnh đó, để bảo vệ hữu hiệu quyền và
lợi ích của người không đủ năng lực hành vi,
BLDS tương lai cũng cần mở rộng hơn quyền
yêu cầu tòa án tuyên bố hành vi pháp lý vô
hiệu theo hướng không qui định cứng thời hiệu
yêu cầu tòa án tuyên bố những hành vi pháp lý
vô hiệu đối với những hành vi pháp lý do
người không đủ năng lực hành vi thực hiện
không được sự đồng ý của người đại diện theo
pháp luật là hai năm và cũng không chỉ giới
B.T.T. Hăng, N.A. Thư / Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30 27
hạn người có quyền thực hiện hành vi này là
người đại diện theo pháp luật của những người
này để tránh sự lạm quyền hoặc vô trách nhiệm
của người đại diện theo pháp luật dẫn đến
quyền và lợi ích của người không đủ năng lực
hành vi bị xâm phạm mà không thể có bất cứ
cơ hội nào khắc phục điều đó, thậm chí ngay
cả khi người không đủ năng lực hành vi ở thời
điểm xác lập, thực hiện hành vi pháp lý đó đã
có đủ năng lực hành vi. Cùng với sự sửa đổi
này theo chúng tôi cũng là cần thiết để tránh
việc lạm quyền của người đại diện pháp luật
cũng cần có qui định rõ đối với những hành vi
pháp lý có giá trị lớn thì việc cho phép người
không đủ năng lực hành vi tham gia xác lập,
thực hiện thuộc về Tòa án.
Một điểm khác cũng cần đề cập ở đây là
đối với những người bị bệnh tâm thần, hoặc bị
khiếm khuyết trí tuệ cần được xem là những
người có năng lực hành vi hạn chế với các
quyền năng được ghi nhận tương tự như của
người chưa thành niên và quan trọng hơn nên
xem họ có năng lực hành vi hạn chế là do tình
trạng khách quan của chính họ chứ không dựa
trên tuyên bố của Toà án. Với ghi nhận này,
BLDS tương lai sẽ không làm tăng thêm gánh
nặng cho Tòa án trong việc đưa ra phán quyết
về tình trạng mất năng lực hành vi hay bị
khiếm khuyết về trí tuệ cũng như loại bỏ được
tình trạng thiếu tương thích của pháp luật dẫn
đến khó khăn trong việc hiểu cũng như áp
dụng thống nhất pháp luật trong quá trình giải
quyết các tranh chấp tại Tòa án như vụ tranh
chấp bất động sản do Tòa án nhân dân huyện
Văn chấn giải quyết [7].
Thứ ba. Điều kiện về mục đích, nội dung
của giao dịch không vi phạm điều cấm của
pháp luật và trái với đạo đức xã hội.
Nhận xét trước hết liên quan đến qui định
này là BLDS năm 2005 sử dụng thiếu thống
nhất thuật ngữ. Đó là, trong Điều 4 và Điều
122 BLDS năm 2005 sử dụng cụm từ “không
vi phạm điều cấm của pháp luật” nhưng Điều
389 BLDS năm 2005 lại sử dụng cụm từ
“không được trái pháp luật, đạo đức xã hội”.
Việc sử dụng thuật ngữ “không vi phạm
điều cấm của pháp luật” trong Điều 4 và Điều
122 BLDS hiện hành cho dù có phạm vi rộng
hơn so với thuật ngữ “không được trái pháp
luật” trong Điều 389 và Điều 470 BLDS năm
2005 nhưng rõ ràng cũng chưa đủ bao quát các
trường hợp và cũng không tương thích với luật
tư quốc tế, khi mà phạm trù này được các nước
cũng như pháp luật quốc tế đều thống nhất sử
dụng với thuật ngữ “trật tự công”.
Do vậy, theo chúng tôi cần phải có sự
chỉnh sửa thích hợp để đảm bảo tính tương
thích của pháp luật Việt Nam với pháp luật thế
giới cũng như đảm bảo việc sử dụng và hiểu
một cách thống nhất thuật ngữ.
Thứ tư. Người tham gia giao dịch hoàn
toàn tự nguyện.
Từ Điều 129 đến Điều 133 BLDS 3năm
2005 là các qui định cụ thể về các trường hợp
giao dịch dân sự được xác lập, thực hiện thiếu
sự tự nguyện. Bao gồm: giao dịch giả tạo, giao
dịch xác lập trên cơ sở nhầm lẫn, lừa dối, đe
dọa và giao dịch do người xác lập không nhận
thức và làm chủ được hành vi.
Về giao dịch giả tạo: Với ngôn từ tại Điều
129 BLDS có thể thấy qui định này chưa đủ để
bao quát các trường hợp giao dịch giả tạo bởi
lẽ theo điều khoản này giao dịch dân sự giả tạo
chỉ là giao dịch được xác lập “nhằm che giấu
một giao dịch khác” trong khi đó về lý luận
cũng như thực tiễn chỉ ra rằng có những giao
dịch được xác lập tuy không nhằm che giấu
một giao dịch khác nhưng giao dịch này chỉ
tồn tại về hình thức chứ không có ý chí làm
phát sinh quyền và nghĩa vụ. Bên cạnh đó,
B.T.T. Hằng, N.A. Thư / Tạp chí Khoa học ĐHQGHN, Luật học, Tập 30, Số 1 (2014) 23-30
28
Điều 129 BLDS năm 2005 còn qui định:
“Trong trường hợp xác lập giao dịch giả tạo
nhằm trốn tránh nghĩa vụ với người thứ ba thì
giao dịch đó vô hiệu”. Theo chúng tôi qui định
này không cần thiết bởi nó đã nằm trong phạm
vi đã được đề cập tại đoạn 1 của chính điều
khoản này.
Mặt khác, Điều 129 dường như quá chú
trọng đến đến việc hủy bỏ sự tồn tại của giao
dịch giả tạo mà chưa quan tâm đến bảo vệ
quyền lợi của người thứ ba ngay tình.
Do vậy, theo chúng tôi đối với giao dịch
giả tạo chỉ cần qui định mang tính khái quát,
trong đó chỉ rõ mọi giao dịch giả tạo đều vô
hiệu và giao dịch giả tạo không thể được nại ra
để chống lại người thứ ba ngay tình.
Về giao dịch được xác lập trên cơ sở nhầm
lẫn: Điều 131 BLDS năm 2005 qui định: “Khi
một bên có lỗi vô ý làm cho bên kia nhầm lẫn
về nội dung của giao dịch dân sự mà xác lập
giao dịch thì bên bị nhầm lẫn có quyền yêu cầu
bên kia thay đổi nội dung của giao dịch đó,
nếu bên kia không chấp nhận thì bên bị nhầm
lẫn có quyền yêu cầu Tòa án tuyên bố giao
dịch vô hiệu.” Qui định không rõ ràng của
Điều 131 BLDS năm 2005 có thể dẫn đến việc
hiểu nếu có nhầm lẫn về bất cứ nội dung nào
của hành vi pháp lý cũng như bất cứ hành vi
nào gây nên sự nhầm lẫn cho dù là nhỏ nhất
cho phía còn lại đều được xem là cơ sở để bên
bị nhầm lẫn yêu cầu thay đổi nội dung của giao
dịch, và nếu bên có hành vi được cho là gây
nhầm lẫn không chấp nhận thì đều có thể dẫn
tới sự vô hiệu của giao dịch dân sự. Việc xem
bất cứ hành vi có lỗi vô ý nào là thước đo để
xem xét tính có hiệu lực của giao dịch là
không hợp lý bởi lẽ trong thực tế cuộc sống
con người có thể thực hiện vô số những hành
vi nhưng không thể kiểm soát được mọi hành
vi mà họ thực hiện có gây nhầm lẫn cho người
xung quanh hay không. Hơn nữa, khả năng
nhận thức của mỗi con người trong xã hội là
vô cùng đa dạng vì thế họ hoàn toàn có nhận
nhận thức khác nhau về cùng một hành vi được
thực hiện . Do vậy, một hành vi được thực hiện
có thể gây nhầm lẫn cho người này nhưng lại
không gây nhầm lẫn cho người khác. Việc sử
dụng qui

[block id=”bo-sung”]

Từ khóa: Chế định giao dịch Dân sự và vấn đề sửa đổi bổ sung Bộ luật Dân sự năm 2005

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *